eSzuflada.info

Ciebie, ach, duchy zawiodły łaskawe

Do zdrojów przeszłej pokoleń wielkości

I moc ci dały dawną wskrzesić sławę,

I ubrać w ciało rozsypane kości.



Na znak twój - przeszłość uśmiechnięta wstała

I kipi życiem rycerskiej drużyny;

W bojowym szyku proporce rozwiała,

Znów na orężne gotując się czyny.



Znów chrzęszczą zbroje i husarskie skrzydła,

I z wzdętą piersią arabskie rumaki

Rwą się do boju pomimo wędzidła,

I przelatują jak huragan jaki!



Szlacheckie dworki wypełnione zgiełkiem,

Braterskie uczty, sejmiki i kłótnie -

Wszystko to miga tęczowym światełkiem,

Drży w tonach pieśni uroczo i smutnie.



Wszystko powstało i wszystko ożyło!

Bo śmierć jest kłamstwem, w które nikt nie wierzy

Natchnione serca znajdą pod mogiłą

Gotowych w szranki powrócić rycerzy.



Tyś znalazł słowa zaklęć, co z błękitu

Zniknione mary na świat przywołały -

A więc stać będziesz kolumną granitu:

Pomnikiem polskiej i pieśni, i chwały.





Adam Asnyk

1873

-- 

Publikacja pobrana z serwisu www.poema.art.pl

Poeto! Oskarżono ciebie przed narodem,

Ze kazałeś bezwładnym poruszać się bryłom

I po swej śmierci niosąc pieśń - jak sztandar - przodem

Prowadziłeś bezbronne zastępy na wyłom,

Gdzie bez nadziei zwycięstw lały krew obficie.

Jeśli to twoją winą, że budząca życie

Pieśń jak orkan wstrząsnęła śpiącą grobów ziemię

I na chwilę zwiększyła naszych nieszczęść brzemię

Krwawe widmo ojczyzny wywołując z trumny;

Jeśli to twoją winą, że pchany rozpaczą

Naród zerwać chciał więzy - to możesz być dumny!

Ci, którzy ucierpieli najwięcej, przebaczą!

I Polska ci przebaczy, kochający synu,

I nie będzie dla ciebie żałować wawrzynu.

Bo święte hasła twoje, to nie hasła chwili,

Co przepadają mamie w ciężkich dniach rozbicia;

Wiara twa nie zawiedzie, miłość nie omyli,

Lecz poprowadzi naród do nowego życia.

Mylą się pokolenia w dróg swoich wyborze,

Jednak cel postawiony mylnym być nie może.

Gdyby nie głos natchniony narodowej lutni,

Który nie dał zmęczonym usypiać w letargu,

Czymże byśmy dziś byli my, nędzarze smutni? -

Gromadą niewolników na publicznym targu,

Narodem bez przyszłości, bez celu, bez części,

Którym pan jego gardzi, chociaż czasem pieści.



Wprawdzie by nas żywiła szczodrzej polska gleba,

A plon nasz by nie poszedł na pastwę płomieni;

Wprawdzie byłoby lepiej tym zjadaczom chleba,

Którzy się tuczyć pragną, z losem pogodzeni;

Lecz nad przyszłością naszą noc by zaszła głucha

I naród cały został bez serca, bez ducha...



Że tak nie jest - to twoja, o poeto, wina,

Więc potomność już wyrok ogłaszać poczyna

I laur, który od dawna tobie się należy,

Pośród nowych pokoleń bierzesz z rąk młodzieży.





Adam Asnyk

17 marzec 1882

-- 

Publikacja pobrana z serwisu www.poema.art.pl

Na pamiątkę, żem chwil kilka

Żył w czarownych marzeń kole,

Że z nich jedna, jedna chwilka -

Zostawiła wspomnień pole, 

Na pamiątkę cóż zostanie?



Na pamiątkę, żem przez ciernie

Drogi życia przeszedł wiernie

I bez skargi, jak przez róże,

Że nie zgięły mego czoła

Żadne wichry, żadne burze, 

Na pamiątkę cóż zostanie?



Na pamiątkę natchnień rzewnych,

Com piastował w swojej duszy,

I tych kilku dźwięk6w śpiewnych,

Co wiatr uniósł i przygłuszy,

Na pamiątkę łez ukrytych,

Ideałów niezdobytych. 

Na pamiątkę cóż zostanie?





Adam Asnyk

-- 

Publikacja pobrana z serwisu www.poema.art.pl

Bielą się pola, oj bielą,

Zasnęły krzewy i zioła

Pod miękką śniegu pościelą...

Biała pustynia dokoła. -



Gdzie była łączka zielona,

Gdzie gaj rozkoszny brzozowy,

Drzew obnażone ramiona

Sterczą spod zaspy śniegowej.



Opadła weselna szata,

Zniknęły wiosenne czary,

Wiatr gałązkami pomiata,

Zgrzytają suche konary.



Tylko świerk zawsze ponury,

W tym samym żałobnym stroju,

Wśród obumarłej natury

Modli się pełen spokoju.



Więc drzewa obdarte z liści

Na jego ciemną koronę

Patrzą się okiem zawiści,

Głowami trzęsą zdziwione...



Próżno głowami nie trzęście,

Wy nagie, bezlistne gaje!

Przemija rozkosz i szczęście,

Boleść niezmienną zostaje.





Adam Asnyk

22 grudzień 1871

-- 

Publikacja pobrana z serwisu www.poema.art.pl

Nie! nie umarła, jak to próżno głoszą,

Ta jasnych krain pani i królowa,

Co serca ludzkie napawa rozkoszą;

Żaden ją grabarz pod ziemię nie schowa,

Nie stłumi natchnień, które pierś jej wznoszą,

Nie skazi wdzięku cudownego słowa,

Bo nim ją w piasku mogilnym pogrzebie,

Już z nową jutrznią zabłyśnie na niebie.



Ci, którzy mówią ciągle o jej zgonie,

Czyliż nie wiedzą, że ma żywot wieczny

W piersiach ludzkości i w natury łonie?

Że się odnawia w jasności słonecznej,

W ogniu młodości, co wieczyście płonie

I czarodziejsko w jeden węzeł splata

Marzenia ludzi z pięknościami świata?



Czyliż nie wiedzą, że ona jest wszędzie

Rozlaną w całej błękitów przestrzeni,

Że ciemnych jaskiń przenika krawędzie

I świeżym liściem w gruzach się zieleni,

A choć zużyte porzuci narzędzie,

Choć dawne swoje koryto odmieni,

To w nowych myślach, uczuciach lub czynie

Naprzód z wezbranym prądem życia płynie?



Na cóż więc trwoga o jej przyszłe losy?

Czyliż zabraknie wiosennych błękitów?

Czyliż zabraknie łez ożywczej rosy,

Snów bohaterskich, miłosnych zachwytów?

Czyliż ucichną tajemnicze głosy

Stłumionych pragnień i rozpaczy - zgrzytów

I czyliż wszystko w nicość się rozwieje,

Co żywi całych pokoleń nadzieje?



Nie! nic nie zginie z uczuć przędzy złotej,

Choć wzór powolnej ulegnie przemianie -

Zawsze tak samo młodych skrzydeł loty

Wzbijać się będą nad ciemne otchłanie;

Zawsze te same słowicze tęsknoty

I żądza szczęścia ta sama zostanie

I sercom ludzkim śpiewną da wymowę;

Dźwięki tak znane, a tak wiecznie nowe.



Niewczesne wasze żale, o wróżkowie,

Co nieśmiertelnej śmierć wróżycie pewną;

Ona się w martwym nie zamyka słowie,

Nie jest zaklętą w marmur ani w drewno,

Lecz ma sklepienia niebios za wezgłowie,

A na usługi sfer harmonię śpiewną,

I rządzi z góry sercem niewolnika -

Jak chce, zstępuje - i kiedy chce, znika.



Ona żyć będzie, choć jej oddźwięk zgłuchnie

W lutniach śpiewaków i sercach słuchaczy,

Ona w grobowym przechowa się próchnie,

Przetrwa mrok zwątpień i burzę rozpaczy

I świeżym ogniem w przyszłości wybuchnie,

I znowu świat ją schodzącą zobaczy,

Biorącą berło, by rządzić wszechwładnie,

I znów z miłością do nóg jej upadnie.



Ta trumna, którą do grobu składacie,

Zawiera tylko kształt jej już przeżyty,

Uwiędłe kwiaty na jej ślubnej szacie,

Woń znikającą, lutni dźwięk rozbity,

Wolno wam płakać po kochanki stracie,

Co w was młodzieńcze budziła zachwyty,

Ale nie wolno orzekać - że ona

Dla serca ludzi na zawsze stracona.



Wy się nie troszczcie o nią - o wróżbici!

Bo ona w piasku mogilnym nie leży,

Lecz dawnych marzeń potargane nici

Przerabia w ciszy na strój inny, świeży,

W którym znów serca stęsknione zachwyci

Nowych kochanków i nowych rycerzy.

Nie płaczcie nad nią, bo ona w obłoku

Na chwilę tylko uszła ludzi wzroku.





Adam Asnyk

18 grudzień 187

-- 

Publikacja pobrana z serwisu www.poema.art.pl